Teknik Analizde Fiyat Boşlukları ve Türleri

Forex piyasalarında fiyat grafikleri incelendiğinde iki nokta arasında bazı kopukluklar olduğu görülebilir. Bu kopukluklar “fiyat boşluğu” (gap) olarak adlandırılır.

 

Fiyat boşlukları, piyasada belirli bir süre işlem gerçekleşmemesi sonucu oluşur. Bu boşluklar fiyatlarda yükseliş veya düşüş yönünde oluşabilir. Ancak Forex piyasasında yüksek likidite ve işlem hacmine sahip olduğu için bu tür boşluklara pek sık rastlanmamaktadır. Boşluklar, daha çok “hafta sonu etkisi” olarak anılan durumun sonucu olarak oluşur. Bu durum hafta sonu biriken ekonomik ve siyasal olayların etkisiyle pazartesi günü piyasalarda fiyatlar arasında sert bir geçiş yaşanması anlamına gelmektedir. Bu konuyla ilgili olarak “Forex’te dikkat edilmesi gereken özel riskler” makalesine göz atabilirsiniz.


1. Standart (Olağan) Boşluklar (Common Gaps):

Fiyat hedefleri açısından önemsiz sayılabilecek boşluklardır. Gösterge niteliğinde değerlendirilmezler. Piyasa aktörlerinin ilgilerini yitirmesi sonucu işlem hacminin daraldığı zaman dilimlerinde geçici olarak ortaya çıkar ve kısa zamanda kapanırlar. Standart boşluklar tek başına incelendiğinde her ne kadar gözardı edilebilecek nitelikteyse de, bu tür boşlukların sıkça tekrarlanması piyasanın giderek sığlaştığına işaret eder.  
 

2. Kopuş (Kırış) Boşlukları (Breakaway Gaps):

En önemli fiyat boşluklarındandır. Fiyatlar arasındaki kopmalar, piyasada sert hareketler yaşandığını gösterir.

İniş ve düşüş arasında yaşanan bir sıkışma sonunda, destek veya direncin kırılması sonucu oluşur. Bu tür bir boşluk, ani ve sert bir hareket olması sebebiyle yatırımcıya yüksek kazançlar sağlayabildiği gibi, analiz edilmedikleri takdirde kayıplara da yol açabilir.

Sıkışma yaşanan alanın üstüne yakın olan bölge, aşağıdan yaklaşıldığında genellikle direnç noktasını oluşturmaktadır. Sıkışma yaşanan alanın alt tarafına yakın olan bölge ise üstten yaklaşıldığında destek noktasını oluşturmaktadır. Bu bölge, piyasada işlem yapma isteğinin oluşmasıyla kırılabilir. Üst taraftan kırılmaların yaşanması için alış işlemlerinin satış işlemlerinden fazlalaşması, alt taraftan kırılmaların oluşması için satışçıların alış yapanlardan fazlalaşması gerekmektedir.  


3. Devam Eden (Ölçüm) Boşluklar (Runaway Gaps):

Genellikle kopuş boşluklarını takip eden ve mevcut fiyat hareketinin devam ettiğini gösteren boşluklardır.

Yükseliş yönünde devam eden boşluklar piyasalarda işlem yapma isteği uyandıran bir haber sonucu oluşabilir. Başlangıçta yükselişte olan trend yönünde işlem yapmayıp fiyatların istediği düzeye gelmesini bekleyen, ancak trendin istediği yönde düzelmeyeceğini fikrine varan yatırımcıları temsil eder. Yükselen alım yönündeki yoğun talep ve önceki günün kapanışı üstünde fiyat boşlukları birden oluşur.

Devam eden boşluklar, düşüş yönünde de oluşabilir. Bu durum da yatırımcıların satış yönünde tercihini ortaya koymasına, ancak alıcı bulunamadığını gösterir ve fiyat daha da düşme trendi gösterir. Piyasalar açısından olumsuz bir durumdur.

Yükseliş yönünde devam eden boşluk, piyasa aktörlerinin panik içerisinde olduğunu gösterdiği gibi, oluşan boşluktan sonra yükselme trendinin devam etmesi işlem yapmaya yeniden bir ilgi oluştuğunu göstermesi bakımından da olumlu bir göstergedir.  
 

4. Tükeniş Boşlukları (Exhaustion Gaps):

Devam eden boşluklarla sıkça karıştırılan bir fiyat boşluğu türüdür.

Önceki günün kapanışı ve yeni açılış fiyatları arasındaki yüksek işlem hacmi ve büyük fiyat farklılığıyla tanımlanır.

Alım yönünde hızlı bir talep sonrasında alıcılar isteğini kaybetmiştir. Bu durumda bazı yatırımcılar hareketin devam edeceğini düşünerek geç de olsa alım işlemi yaparlar, ancak mevcut trend sona ermiştir ve yükselişte olan fiyat hareketi sonlanır ve aradaki fiyat boşluğu aniden doldurulur. Alım işlemleri doyum noktasına ulaştıktan sonra fiyatlar yatay veya ters yönlü bir çizgide ilerleyebilir.

Aynı durum düşüş hareketinin sonunda da aksi yönde geçerlidir. Dikkat çekici ölçüde yüksek olan işlem hacmi fark edilmezse, “devam eden boşluklar”la karıştırılabilir.

 

Forex sektöründe işlem yapan kullanıcıların Metatrader4 üzerinde görebilecekleri bu boşluklar kullanıcıların kar etmesini sağlayabildiği gibi, iyi değerlendirilemediği durumda zarar etmelerine de neden olabilir.